blog naukowy


Jak zostać bohaterem?
sierpień 3, 2009, 6:46 am
Zaszufladkowany do: Nauka, Wiedza

By zostać bohaterem, nie wystarczy akt odwagi, a przedstawicielom służb ratowniczych szczególnie trudno zasłużyć na uznanie obserwatorów (Journal of Risk Research).

Dr Joan Harvey i George Erdos oraz Lisa Turnbull z Newcastle University przedstawili badanym 5 historii. Odkryliśmy, że ludzie oceniają stopień czyjegoś bohaterstwa w zależności od tego, czy było w tym coś osobistego, np. akcja dotyczyła sąsiada lub dziecka, czy ktoś mógł wczuć się w sytuację (empatyzować z nią) oraz czy dana osoba jest pracownikiem służ ratunkowych. Wydaje się, że ludzie uznają kogoś za bohatera, jeśli wykracza on poza zakres obowiązków, lecz w przypadku strażaków, ratowników medycznych lub policjantów służba nigdy się nie kończy.

Psycholodzy stwierdzili, że osoby związane z tego typu zawodami są wytrenowane w radzeniu sobie z trudnymi sytuacjami, nawet jeśli w danym momencie nie pracują, dlatego znajdują się w uprzywilejowanej pozycji – przed działaniem wykorzystują swoją wiedzę.

Harvey podkreśla, że podczas akcji z 11 września 2001 r. strażaków uznano za bohaterów, ponieważ wiedzieli, jak zachować się w obecności dymu i ognia, ale nie mieli pojęcia, co się stanie, gdy upadnie drapacz chmur.

W ramach brytyjskiego eksperymentu ochotnicy oceniali 5 z życia wziętych historii. Zadanie polegało na oszacowaniu czyjegoś bohaterstwa i stwierdzeniu, czy warto było podejmować ryzyko. Różnica pojawiała się, gdy akcja skończyła się powodzeniem i kogoś uratowano oraz w przypadku wspominanych wcześniej pracowników służb pożytku publicznego. W jednym ze scenariuszy policjant w cywilu zatrzymywał dwóch młodych ludzi przy próbie kradzieży samochodu. Niestety, zostawał ugodzony śrubokrętem w klatkę piersiową. Badani uznawali, że nie warto było podejmować ryzyka (średnio przyznano mu 3,5 pkt. na 10), a stróż prawa zyskiwał miano bohatera średnich lotów (5,41). Jeśli jednak księgowy ratował dwoje dzieci i niemowlę z sąsiedniego domu, wolontariusze twierdzili, że było warto (8,05), a on sam stawał się prawdziwym bohaterem (8,9).



Odkryto skąd wirus HIV wziął się w USA
październik 30, 2007, 12:21 pm
Zaszufladkowany do: Food, Info, Nauka, News, Science, biology, health, hiv, new, odrycia, technika, technology, usa, zdrowie | Tagi: , , , , , , , , , , , , ,

Wirus HIV wywołujący AIDS dotarł do Stanów Zjednoczonych około roku 1969 z Haiti. Rozprzestrzenił go najprawdopodobniej zainfekowany imigrant – tak rozpoczęła się tragiczna światowa epidemia – uznali naukowcy.

Michael Worobey biolog z Uniwersytetu Arizona, powiedział, że ta nowa data pojawienia się AIDS w USA to znacznie wcześniej, niż większość naukowców uważało.

Worobey zaznacza, że HIV zabijał już przez około 12 lat zanim został zdiagnozowany przez lekarzy w 1981 roku. – To właściwie przerażające, uświadomić sobie, że wirus tak długo krążył nam pod nosem – powiedział Worobey w wywiadzie telefonicznym dla Reutersa.

Według badań wirus został przywieziony przez osobę zarażoną w centralnej Afryce około roku 1966. Badacze przypuszczają, że zainfekowany imigrant przywiózł HIV do któregoś z większych miast USA jak Miami czy Nowy Jork i tak wirus rozprzestrzeniał się przez lata – najpierw w USA, później w innych krajach.



Technika przemysłowa i nauka na targach
październik 27, 2007, 3:26 pm
Zaszufladkowany do: Nauka, Wiedza, innowacje, szkolnictwo, targi, technika, technologie, technology | Tagi: , , , , , , ,

W Gdańsku zakończyły się dziś trwające od wtorku 3. Targi Techniki Przemysłowej Nauki i Innowacji „Technicon Innowacje 2007”. W imprezie uczestniczyło ponad sto firm m.in. z Czech, Niemiec, Węgier, Finlandii oraz Polski. Wśród wystawców znalazły się także instytucje, ośrodki naukowo-badawcze, instytuty oraz uczelnie. Patronat nad Targami sprawowali m.in. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Minister Gospodarki, Prezes Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, Centrum Europy Środkowo-Wschodniej we Frankfurcie.

Głównym adresatem Targów był sektor małych i średnich przedsiębiorstw, zainteresowanych dostarczeniem gotowych bądź indywidualnych, nowoczesnych rozwiązań technologicznych, a także pozyskaniem partnerów i informacji o procedurach i instytucjach wspierania innowacyjności.

W trakcie „Techniconu” czynny był Punkt Kontaktowy Inicjatywy Technologicznej – przedsięwzięcie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, którego celem było ułatwienie wdrożeń polskiej technologii i wynalazków. Na realizację tych zadań przeznaczone będą fundusze unijne z Programu Operacyjnego „Innowacyjna Gospodarka” na lata 2007-2013.

Na Targach można było obejrzeć kilkadziesiąt ciekawych wynalazków, wśród nich m.in. syntezator mowy ludzkiej IVONA, katamarany napędzane siłą mięśni ludzkich i energią słoneczną, ekologiczny dok, ekologiczny kuter KR-10, Ukwiał – pojazd naprowadzający i podkładający ładunek wybuchowy, Głuptak – torpedę do rozminowywania, inteligentny zbiornik do hodowli ryb, inteligentne urządzenie do czyszczenia sieci rybackich pod wodą, bezkontaktowy aparat słuchowy dla niemowląt, TeleSOS – elektroniczny system pomocy medycznej, czy system elektronicznych pomocy dla osób po laryngektomii.

Organizatorem Targów Techniki Przemysłowej Nauki i Innowacji „Technicon Innowacje 2007” jest firma Międzynarodowe Targi Gdańskie.



80 milionów lat bez seksu
październik 14, 2007, 5:03 pm
Zaszufladkowany do: Gatunek, Nauka, Rośliny, Seks, Sex, biologia, chemia, natura, nature, organizm, wody | Tagi: , , , , , , , , , ,

Czy aby na pewno seks jest niezbędny do zachowania gatunku? Nie, jeśli jest się Bdelloideą, mikroskopijnym organizmem wodnym z rzędu wrotków. Tajemnicę ewolucji tych zwierząt odsłaniają badacze na łamach nowego “Science” – pisze

Bdelloidea nie dość, że świetnie radzi sobie z wydawaniem na świat potomstwa bez udziału męskich osobników (bo takie nie istnieją), to jeszcze w toku ewolucji rozwinęła się w około 380 różnych gatunków. Zamieszkuje wody słodkie: stawy, jeziora, oczka wodne, potoki, mokradła. Choć przedstawicielki tego gatunku nie przekraczają jednego milimetra długości, ich przejrzyste ciało posiada głowę pokrytą falującymi rzęskami, stopę zakończoną dwoma “palcami”, otwór gębowy i szczęki. Żywią się bakteriami oraz cząsteczkami alg.

Bdelloidee od lat intrygują badaczy, którzy próbują odpowiedzieć na pytanie, jak to możliwe, że mimo braku rozmnażania płciowego organizmy te przetrwały miliony lat, podczas gdy innym to się nie udało. Jak mówi prof. Matthew Meselson z Uniwersytetu Harvarda, bezpłciowość jest zazwyczaj ślepą uliczką. A to dlatego, że takie organizmy nie mogą się adaptować do konkretnych warunków. Ponadto w ich organizmach kumulują się szkodliwe mutacje, które u innych organizmów są wykluczane przez dobór naturalny.

Zagadkę ewolucyjnego sukcesu tych stworzeń rozwikłali badacze z University of Cambridge – Natalia Pouchkina-Stantcheva i Alan Tunnacliffe. Zaobserwowali oni, że choć różne gatunki Bdelloidea żyją w wodzie, to gdy się je z niej wyjmie, potrafią wejść w stan odwodnienia i przetrwać w nim wiele lat. Kiedy po tak długim czasie znów znajdą się w wodzie, ożywają bez uszczerbku na zdrowiu. W jaki sposób jeden z gatunków Bdelloidea – Adineta ricciae – w toku ewolucji nabył tą cechę bez rozmnażania płciowego, badacze wyjaśniają w swej publikacji w “Science“.

Ludzie i większość organizmów rozmnażają się płciowo, co oznacza, że wewnątrz komórki znajdują się dwie kopie (para) chromosomów, każdą z nich dziedziczy się po jednym z rodziców. Ponieważ chromosomy zawierają geny, posiadamy po dwie kopie każdego z genów. Geny występują jednak w różnych wersjach, tzw. allelach, co może prowadzić do różnic w budowie białek produkowanych na podstawie instrukcji zawartej w genach.

U Adineta ricciae, która teoretycznie powinna posiadać dwie identyczne kopie genu (bo ma tylko jednego rodzica), kopie genu o nazwie lea różnią się jednak między sobą. Przez to organizm wrotka produkuje dwa różne białka o odmiennych funkcjach. Jedno z nich zabezpiecza kluczowe dla funkcjonowania organizmu enzymy przed zbijaniem się w kupki podczas okresu odwodnienia organizmu. Drugie chroni chroni delikatne błony komórek organizmu przed wysuszeniem.

Najprawdopodobniej geny lea są pozostałością po allelach z czasów, kiedy Bdelloidea rozmnażały się płciowo.

Najbardziej niezwykłe jest to, że te dwie funkcje genów znakomicie się uzupełniają, co pozwala wrotkom przetrwać okresy pozbawienia wody. – Taka forma zróżnicowania funkcji genów nie mogłaby się zdarzyć u organizmów płciowych, co oznacza, że miliony lat bez seksu przynoszą pewne korzyści – podsumowuje Tunnacliffe.



Rusza III edycja Olimpiady Przedsiębiorczości

Indeksy na najlepsze uczelnie ekonomiczne w Polsce, atrakcyjne nagrody rzeczowe dla uczniów i nauczycieli, rywalizacja kilkuset szkół średnich i kilkunastu tysięcy uczniów o tytuł laureata Olimpiady – rusza III edycja Olimpiady Przedsiębiorczości.
Po sukcesie dwóch pierwszych i bardzo wielu przychylnych komentarzach środowiska nauczycielskiego, dużej liczbie startujących uczniów (w I edycji brało udział ponad 14 300 uczniów ze 726 szkół, w drugiej zaś ponad 19 000 z ponad 930 szkół), mamy nadzieję, że kolejna edycja spotka się z jeszcze większym zainteresowaniem i ciepłym przyjęciem uczniów oraz nauczycieli.

Olimpiada jest organizowana przez Fundację Promocji i Akredytacji Kierunków Ekonomicznych, Szkołę Główną Handlową w Warszawie, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Akademie Ekonomiczne w Katowicach, Poznaniu oraz we Wrocławiu.

Inicjatywę wspierają między innymi: Polsko-Amerykańska Fundacja Wolności, Narodowy Bank Polski, MAXDATA, Fundacja Edukacji Rynku Kapitałowego, Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości, Stowarzyszenie Nauczycieli Przedsiębiorczości i Edukacji Ekonomicznej, Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Krajowa Izba Gospodarcza, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Konfederacja Pracodawców Polskich oraz Studenckie Kolo Naukowe Kapitału Intelektualnego Przedsiębiorstwa, działające przy Katedrze Zarządzania w Gospodarce SGH.

Na najlepszych uczniów i opiekunów, oprócz indeksów uczelni organizujących Olimpiadę, czekają atrakcyjne nagrody rzeczowe – laptopy, palmtopy i aparaty cyfrowe. Dodatkowo w tegorocznej edycji atrakcyjne nagrody otrzymają również najlepsze szkoły.

Zakres tematyczny Olimpiady jest zgodny z zakresem programu nauczania przedsiębiorczości w szkołach ponadgimnazjalnych, poszerzony dodatkowo o zagadnienia związane ze zmienianym corocznie hasłem przewodnim.

Tegoroczne hasło przewodnie III edycji Olimpiady brzmi „Psychologia biznesu”. Poprzez wybór tego tematu Organizatorzy chcieli zainteresować uczniów problematyką zachowań ekonomicznych przedsiębiorców, konsumentów oraz inwestorów. Po edycjach, których tematami przewodnimi były etyka w działalności gospodarczej (kształtująca fundamenty postaw i pokazująca, jakimi zasadami powinni kierować się przedsiębiorcy) oraz tworzenie wartości przedsiębiorstwa (pokazujące, w jaki sposób przedsiębiorca może rozwijać swoje przedsiębiorstwo, stosując odpowiednie strategie i sposoby finansowania), Organizatorzy uznali, że w kolejnej edycji dobrym uzupełnieniem promowanego przez Olimpiadę profilu przedsiębiorcy, będzie uświadomienie uczestnikom, że o ostatecznym sukcesie w biznesie w dużym stopniu decydują również elementy miękkie – z pogranicza ekonomii, zarządzania i psychologii.

Tegoroczne hasło przewodnie – „Psychologia biznesu” będzie koncentrowało się przede wszystkim na:
• działaniach menedżerskich,
• zachowaniach konsumenckich,
• decyzjach inwestorskich.

W ramach psychologicznych aspektów działań menedżerskich zostaną poruszone m.in. zagadnienia funkcjonowania człowieka w organizacji, pracy grupowej i relacji w zespołach, wywierania wpływu na decyzje klientów, negocjacji, motywowania pracowników, komunikacji interpersonalnej, konfliktu w organizacji oraz podejmowania decyzji.
W perspektywie zachowań konsumenckich największy nacisk zostanie położony na to, co poprzedza nabywanie przez konsumenta dóbr i usług, zachodzi w trakcie tego procesu i następuje po nim oraz w jaki sposób przedsiębiorcy mogą na te zachowania wpływać. Natomiast psychologia biznesu w decyzjach inwestorskich będzie koncentrowała się w największym stopniu na problematyce ryzyka.

Terminy
Elektroniczna rejestracja szkół do udział w III edycji Olimpiady od 1 października do 5 listopada 2007 r. (formularz zgłoszeniowy i szczegóły na www.olimpiada.edu.pl).

Zawody
• Eliminacje szkolne: 6 grudnia 2007 r. – w zgłoszonych szkołach;
• Eliminacje okręgowe: 6 marca 2008 r. – w Akademii Ekonomicznej w Katowicach, Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie, Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu oraz Szkole Głównej Handlowej w Warszawie;
• Eliminacje centralne: 3 kwietnia 2008 r. – w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie.



Trójwymiarowy wyświetlacz dotykowy
październik 11, 2007, 2:22 pm
Zaszufladkowany do: Internet, Nauka, electronics, elektronika, sieć, technologie, web | Tagi: , , , , , ,

Na japońskich targach CEATEC wielokrotnie pokazywano już bardzo nowatorskie rozwiązania. Tym razem firma Tyco Electronics zaprezentowała niezwykły trójwymiarowy panel dotykowy w kształcie piramidy. Producent nazwał go Trigon.

Z bardzo skąpych relacji prasowych można wywnioskować, że do skonstruowania wyświetlacza użyto paneli dotykowych korzystających z ultradźwięków. System taki pozwala na konstruowanie wyświetlaczy zarówno w kształcie piramidy, jak i kuli.

Z “piramidy” mogą korzystać jednocześnie trzy osoby, więc może ona posłużyć im np. do rozegrania gry. Może też być wykorzystana do celów reklamowych, czy jak najbardziej praktycznych – wyświetlacz można zamontować w bankomacie.

Obecnie brak szczegółowych informacji technicznych na temat konstrukcji Trigona.

Jego zdjęcie z targów można zobaczyć w Sieci.



Wkrótce naukowy festiwal Marsa w Krakowie
październik 5, 2007, 8:19 pm
Zaszufladkowany do: Mars, NASA, Nauka, Polska, festiwal, kraków | Tagi: , , , , ,

27 i 28 października w Krakowie odbędzie się pierwsza edycja imprezy o nazwie Mars Festiwal, którego celem jest przybliżenie szerokiej publiczności tematyki Marsa i korzyści wynikających z jego eksploracji. Organizatorem przedsięwzięcia jest polski oddział międzynarodowej organizacji Mars Society.

W programie Mars Festiwal przewidziano dyskusje na temat przyszłości polskich projektów astronautycznych, pokazy prawdziwych skał marsjańskich, a także prezentacje sprzętu astronomicznego, robotów, programów komputerowych oraz literatury. Podczas dwudniowej imprezy będzie można zobaczyć także filmy dokumentalne o Marsie, w tym po raz pierwszy w Polsce głośny „The Mars Underground”, który James Cameron określił jako „manifest nowej kosmicznej rewolucji”.

Mars Society Polska (MSP) jest oddziałem międzynarodowej organizacji Mars Society, której celem jest promowanie idei badań „czerwonej planety” i załogowych lotów na Marsa. Organizacja skupia kilka tysięcy osób z całego świata, w tym tak prominentne osobistości jak Robert Zubrin (prezes), James Cameron, Buzz Aldrin, astronauta, który stąpał po Księżycu, inżynierowie pracujący dla NASA, Europejskiej Agencji Kosmicznej ESA, a także pisarze, artyści i entuzjaści idei eksploracji kosmosu.

(Polska.pl)



Wręczono stypendia naukowe ministra edukacji
październik 2, 2007, 4:28 pm
Zaszufladkowany do: LO, MEN, Nauka, Studia, Wiedza, olimpiada, osiągnięcia, stypendia | Tagi: , , , , , , ,

1 października w gmachu Ministerstwa Edukacji Narodowej w Warszawie odbyło się uroczyste wręczenie Stypendium Ministra Edukacji Narodowej za wybitne osiągnięcia w roku szkolnym 2006/2007. Stypendiami wyróżniono w tym roku 300 uczniów.

Wśród tegorocznych stypendystów są zwycięzcy międzynarodowych olimpiad i konkursów przedmiotowych, w tym 38 uhonorowanych medalami i nagrodami, laureaci ogólnopolskich olimpiad, laureaci ogólnopolskich i międzynarodowych konkursów na prace badawcze, uczniowie realizujący indywidualny program lub tok nauki.

Najwięcej Stypendystów (19) pochodzi z XIII LO w Szczecinie, po 10 stypendystów to absolwenci lub jeszcze uczniowie  V  LO im. A. Witkowskiego w Krakowie i III LO im. Marynarki Wojennej RP w Gdyni, oraz 9 stypendystów z XIV LO im. Polonii Belgijskiej we Wrocławiu.

Dzisiejszą uroczystość uświetnił występ chóru z Zespołu Ogólnokształcących Szkół Muzycznych I i II stopnia im. Grażyny Bacewicz w Warszawie.

Stypendium Ministra Edukacji Narodowej ma formę jednorazowej nagrody pieniężnej i wynosi – jak w ostatnich latach – 3,2 tys. zł. Po raz pierwszy przyznano je w 1994 roku 67 uczniom.



Discovery gotowy do startu
październik 1, 2007, 1:52 pm
Zaszufladkowany do: Discovery, NASA, Nauka, kosmos | Tagi: , , ,

Prowadzone w ostatnich tygodniach naprawy trwały nieco dłużej niż planowano. W ostatnim momencie eksperci znaleźli i wymienili nieszczelną osłonę w podwoziu wahadłowca. Teraz Discovery jest już gotowy do startu.

Załoga poleci na Międzynarodową Stację Kosmiczną, zabierze ze sobą specjalną głowicę potrzebną do przyłączenia do stacji europejskiego modułu naukowego Columbus. Jeśli montaż zakończy się powodzeniem, laboratorium Columbus będzie można wystrzelić w grudniu.

Misja Discovery jest jedną z kilkunastu potrzebnych do ukończenia budowy Międzynarodowej Stacji Kosmicznej w 2010 roku. Start wahadłowca zaplanowano na 23 października.

(onet.pl)



Czysta energia dzięki skorupkom jaj
wrzesień 30, 2007, 8:20 am
Zaszufladkowany do: Nauka, Węgiel, chemia, energetyka, energia, jajko, kolagen, paliwo, wodór | Tagi: , , , , , , , ,

Dzięki metodzie opatentowanej przez naukowców z Ohio State University skorupki jaj można wykorzystać w procesie wytwarzania wodorowego paliwa, natomiast wyściełającą je błonę – jako źródło kolagenu.

Sposób wykorzystania jajecznych odpadów opracowali prof. L.S. Fan oraz doktorant – Mahesh Iyer. Obaj pracowali nad ulepszeniem metody wytwarzania wodoru metodą konwersji gazu wodnego (z ang. water gas shift reaction, WGS). Polega ona na przetwarzaniu biomasy albo kopalnych paliw – choćby węgla kamiennego czy brunatnego – w gaz zawierający tlenek węgla (czad), a następnie doprowadzaniu do reakcji tlenku węgla z wodą. W rezultacie powstaje dwutlenek węgla i wodór.

Zmielone skorupki jaj są stosowane do pochłaniania powstającego w reakcji dwutlenku węgla, dzięki czemu pozostaje czysty wodór. W tym celu podgrzewa się skorupki tak długo, aż tworzący je węglan wapnia przekształci się w tlenek wapnia. Tlenek wapnia wydajnie absorbuje dwutlenek węgla ponownie przekształcając się w węglan. Pochłonięty dwutlenek stanowi aż 78 procent masy skorupek, co czyni je najwydajniejszym ze znanych absorbentów.

Zdaniem ekspertów wodór ma być w przyszłości ważnym źródłem energii, zwłaszcza w postaci ogniw paliwowych. Najpierw jednak trzeba opracować opłacalne metody jego masowego wytwarzania, a także pochłaniania powstających przy okazji zanieczyszczeń. Biorąc pod uwagę, że amerykańskie kury znoszą rocznie około 91 miliardów jaj (co daje 455 000 ton skorupek), wykorzystanie skorupek w produkcji wodoru może mieć istotne znaczenie przemysłowe. Nie zaspokoi to wszystkich potrzeb tamtejszej gospodarki, ale przynajmniej nie trzeba będzie płacić 40 dolarów za składowanie każdej tony skorupek na wysypiskach.

Zanim skorupki zostaną zmielone i trafią do zakładu wytwarzającego wodór, trzeba się pozbyć błonki, jaka wyścieła jej wnętrze. Okazuje się, że można ją oddzielić od skorupki za pomocą kwasu organicznego. Błonka w 10 procentach składa się z kolagenu – białka o szerokim zastosowaniu w przemyśle spożywczym, kosmetyce i medycynie. Wysoko oczyszczony kolagen może osiągać cenę nawet 1000 dolarów za gram.